Maulana Shabbir Ahmad Usmani (1887-1949) - guru kepada Tuan Guru Haji Abbas Tok Jiring.
Maulana Shabbir Ahmad Usmani merupakan seorang ulama Islam terkemuka, ahli politik, penulis, dan tokoh penting dalam Gerakan Pakistan. Beliau dikenali sebagai seorang sarjana yang mendalam ilmunya dalam bidang tafsir dan hadis, serta memainkan peranan besar dalam pembentukan negara Pakistan sebagai sebuah negara berteraskan Islam. Pada tahun 1949, beliau dilantik sebagai Shaykh al-Islam Pakistan.
Beliau dilahirkan pada 11 Oktober 1887 di Bijnor, sebuah bandar di Wilayah Barat Laut, India British. Ayahnya, Fazlur Rahman Usmani, merupakan seorang penolong pemeriksa sekolah yang ketika itu bertugas di Bareilly. Beliau berasal daripada keluarga yang berilmu, di mana saudaranya Azizur Rahman Usmani kemudiannya menjadi Mufti Besar pertama Darul Uloom Deoband. Antara ahli keluarganya yang lain termasuk Atiqur Rahman Usmani dan Shams Naved Usmani.
Sejak muda, beliau mendapat pendidikan agama di Darul Uloom Deoband, salah sebuah pusat pengajian Islam yang terkemuka di India. Di sana, beliau berguru dengan ulama besar, Maulana Mahmud Hasan Deobandi, dan berjaya menamatkan pengajiannya pada tahun 1908. Selepas tamat pengajian, beliau terus berkhidmat sebagai tenaga pengajar di institusi tersebut.
Pada tahun 1915, ketika gurunya Maulana Mahmud Hasan berada dalam pengasingan di Hijaz, beliau mengambil alih tugas mengajar kitab Sahih Muslim. Keilmuan dan kewibawaannya semakin terserlah apabila pada tahun 1925, beliau dipilih sebagai ketua delegasi ulama dari India yang menghadiri persidangan ulama antarabangsa anjuran Sultan Abdul Aziz Ibn Saud di Arab Saudi.
Pada tahun 1926, beliau berpindah ke Dabhel di Gujarat dan berkhidmat sebagai tenaga pengajar di Jamiah Islamiah Talimuddin Dabhel. Selain itu, beliau turut terlibat dalam penubuhan Jamia Millia Islamia di New Delhi sebagai ahli jawatankuasa pengasas pada tahun 1920 bersama tokoh-tokoh ulama lain. Pada tahun 1933, beliau dilantik sebagai pengajar kitab Sahih al-Bukhari selepas kewafatan Anwar Shah Kashmiri. Antara muridnya yang terkenal ialah Badre Alam Merathi dan juga Tuan Guru Haji Abbas Pondok Tok Jiring.
Dalam bidang penulisan, karya terbesarnya ialah Tafseer-e-Usmani, yang dihasilkan bersama gurunya Maulana Mahmud Hasan Deobandi. Karya ini menjadi salah satu rujukan penting dalam bidang tafsir al-Quran.
Penglibatan beliau dalam bidang politik semakin ketara apabila beliau menyertai All-India Muslim League pada tahun 1944. Beliau memimpin satu kelompok ulama Deobandi yang menyokong penubuhan negara Pakistan. Pada tahun 1945, beliau menubuhkan parti Jamiat Ulema-e-Islam bersama tokoh-tokoh agama lain yang sehaluan, dan menjadi presiden pertamanya sehingga wafat.
Beliau memainkan peranan penting dalam menggerakkan sokongan masyarakat Islam terhadap Gerakan Pakistan. Bersama kira-kira 500 ulama, beliau berusaha mengubah sentimen rakyat agar menyokong penubuhan Pakistan serta mengurangkan pengaruh golongan tertentu yang menyokong Kongres Kebangsaan India. Selepas kemerdekaan Pakistan pada tahun 1947, beliau menjadi penasihat rapat kepada Muhammad Ali Jinnah dalam pelbagai urusan penting negara.
Beliau turut mencatat sejarah apabila menjadi individu pertama yang menaikkan bendera Pakistan di Karachi pada 14 Ogos 1947. Selain itu, beliau juga mengetuai solat jenazah Muhammad Ali Jinnah pada September 1948. Selepas pembentukan negara Pakistan, beliau dilantik sebagai ahli Dewan Perlembagaan dan terlibat secara langsung dalam pembinaan asas negara.
Sumbangan besarnya dalam pembentukan dasar negara Islam terserlah apabila beliau mempelopori Qarardad-i-Maqasid (Resolusi Objektif), yang diluluskan pada 12 Mac 1949. Resolusi ini menjadi asas penting dalam pembentukan perlembagaan Pakistan berteraskan prinsip Islam. Pada tahun 1946, beliau juga mengemukakan hujah berasaskan al-Quran bagi menyokong penubuhan Pakistan dengan menekankan perbezaan antara mukmin dan kafir.
Maulana Shabbir Ahmad Usmani meninggal dunia pada 13 Disember 1949 di Baghdadul Jadid, Negeri Bahawalpur. Jenazahnya kemudian dibawa ke Karachi dan dikebumikan di Islamia Science College pada keesokan harinya.
Sebagai mengenang jasa dan sumbangannya, Perkhidmatan Pos Pakistan telah mengeluarkan setem khas pada tahun 1990 dalam siri “Pioneers of Freedom”. Kewafatan beliau dianggap sebagai berakhirnya satu fasa penting dalam usaha membentuk sebuah perlembagaan Islam bagi negara Pakistan yang baru merdeka.
KONGSIKAN:
