Panglima Hitam Sumar Lima merupakan salah seorang tokoh Bugis yang dikaitkan dengan sejarah perjuangan dan konflik di Selangor, khususnya di kawasan Klang pada abad ke-19. Dalam tradisi lisan dan riwayat tempatan, beliau dikenali sebagai seorang ketua Panglima Hitam yang mempunyai peranan dalam mempertahankan kepentingan serta pengaruh masyarakat Bugis di Selangor.
Gelaran Panglima Hitam sering dikaitkan dengan kepahlawanan, keberanian dan tugas ketenteraan. Sumar Lima pula disebut sebagai ketua kepada kelompok yang dikenali sebagai Panglima Hitam 7 Serangkai.
“Kesetiaan, keberanian, pertahanan tanah, maruah bangsa.”
Sumar Lima ialah tokoh Bugis yang dikenali dalam sejarah lisan dan riwayat tempatan Selangor. Beliau memegang gelaran Panglima Hitam, iaitu gelaran yang dikaitkan dengan kepahlawanan, keberanian serta tugas ketenteraan.
Menurut maklumat yang dipaparkan, Sumar Lima disebut sebagai ketua Panglima Hitam Selangor dalam peristiwa Perang Klang pada tahun 1872.
Kedudukannya dalam kelompok Panglima Hitam menjadikan beliau antara tokoh yang dikaitkan dengan perjuangan dan pergolakan politik serta ketenteraan yang berlaku di sekitar Klang pada abad ke-19.
Sumar Lima dikatakan mengetuai sekumpulan panglima yang dikenali sebagai Panglima Hitam 7 Serangkai.
Antara nama yang disenaraikan bersama beliau ialah:
- Panglima Hitam Sumar Lima – Ketua
- Panglima Hitam Daeng Muhammad
- Panglima Hitam Si Gentar Alam
- Panglima Hitam Tok Mamat
- Panglima Hitam Layar
- Panglima Hitam Batu Bara
- Dan beberapa tokoh lain
Kelompok ini digambarkan sebagai sekumpulan panglima yang mempunyai matlamat perjuangan yang sama.
“Tujuh Panglima, Satu Matlamat.”
Dalam konteks sejarah yang dipaparkan, Panglima Hitam Sumar Lima mempunyai beberapa peranan utama.
1. Memimpin pasukan Panglima Hitam Selangor
Beliau dikaitkan dengan kepimpinan pasukan Panglima Hitam Selangor dalam menghadapi ancaman serta konflik yang berlaku di sekitar Klang.
2. Menjadi ketua Panglima Hitam 7 Serangkai
Sumar Lima dikatakan menjadi ketua kepada kumpulan Panglima Hitam 7 Serangkai yang terdiri daripada beberapa tokoh pejuang.
3. Bekerjasama dengan pasukan Bugis
Beliau turut dikaitkan dengan kerjasama bersama Imam Perang Bugis Muhammad Akil serta pasukan-pasukan yang berada di bawah pengaruhnya.
4. Mempertahankan pengaruh Selangor
Peranan mereka juga dikaitkan dengan operasi ketenteraan bagi mempertahankan pengaruh Selangor serta mengekang kemunculan kumpulan-kumpulan pembangkang di sekitar Klang.
Peristiwa yang menjadi antara latar penting kepada kisah Sumar Lima berlaku pada 14 November 1872, apabila serangan terhadap kubu orang Mandailing dilaporkan berlaku di sekitar Klang.
Dalam konteks konflik tersebut, pasukan Bugis Selangor dikatakan diketuai oleh Imam Perang Bugis Muhammad Akil, manakala Panglima Hitam Sumar Lima bertindak sebagai ketua Panglima Hitam Selangor.
Peristiwa tersebut merupakan sebahagian daripada konflik yang lebih besar yang dikenali sebagai Perang Klang (1867–1874).
Konflik ini memperlihatkan persaingan serta pertentangan antara kelompok-kelompok yang mempunyai kepentingan politik, ekonomi dan kuasa di Selangor pada ketika itu.
Klang mempunyai kedudukan penting dalam sejarah Selangor pada abad ke-19. Kedudukannya sebagai kawasan perdagangan dan pengeluaran bijih timah menjadikannya wilayah yang mempunyai nilai ekonomi dan strategik.
Pergolakan yang berlaku di Klang bukan sekadar melibatkan pertempuran bersenjata, tetapi turut berkait dengan perebutan pengaruh dan kedudukan antara kelompok-kelompok yang mempunyai kepentingan di Selangor.
Dalam suasana tersebut, tokoh-tokoh seperti Panglima Hitam Sumar Lima muncul dalam tradisi sejarah tempatan sebagai antara individu yang dikaitkan dengan usaha mempertahankan kelompok dan wilayah masing-masing.
Kisah Panglima Hitam Sumar Lima mempunyai nilai tersendiri dalam usaha memahami sejarah masyarakat Bugis di Selangor.
Antara kepentingan tokoh ini ialah:
- Melambangkan keberanian, kesetiaan dan semangat juang orang Bugis di Selangor.
- Namanya kekal dalam ingatan sejarah tempatan sebagai simbol ketahanan terhadap ancaman luar.
- Menunjukkan peranan besar masyarakat Bugis dalam pembentukan sejarah Selangor.
Lebih daripada sekadar kisah seorang panglima, riwayat Sumar Lima memperlihatkan bagaimana tokoh-tokoh tempatan memainkan peranan dalam pergolakan politik dan ketenteraan yang membentuk sejarah Selangor.
KONGSIKAN:
